Het lijkt als de dag van gisteren dat de jonge onderzoeker Remco Reiding in het kantoor van Frenk Lahaye vroeg wat hij wist over Sovjetsoldaten. Had hij soms de Reports of burial van de soldaten die in Margraten begraven hadden gelegen en naar het Sovjet Ereveld in Leusden waren overgebracht? Remco had nog geen soldaat weten te identificeren en hoopte in het Zuid-Limburgse Margraten aanknopingspunten te vinden.
Frenk oogt geen jaar ouder als toen, goed gesoigneerd als altijd. Maar dat we hem niet vinden op de plek van toen, toont aan dat er toch wel veel is veranderd in die 25 jaar. Naast het door de Amerikaanse overheid beheerde American Military Cemetery staat nu namelijk een bezoekerscentrum, waar Frenk tegenwoordig kantoor houdt.
In het bezoekerscentrum worden de verhalen verteld die schuilgaan achter de graven op het naastgelegen Amerikaanse Ereveld. Verhalen over jongemannen uit de Verenigde Staten die in de strijd tegen nazi-Duitsland het hoogste offer brachten.
Op de permanent onderhouden erebegraafplaats, waar elk grassprietje even hoog is en de hagelwitte kruizen blinken in de zon, is geen spoor meer te bekennen van de modderpoel die de tijdelijke begraafplaats in 1944/1945 was. In het bezoekerscentrum vinden we welgeteld één foto die laat zien dat hier ooit toch echt 691 Sovjetsoldaten begraven hebben gelegen. Toen deze plek nog geen permanente begraafplaats voor louter Amerikaanse oorlogsslachtoffers was.
Ook Sjef Moonen is naar het Ereveld gekomen voor de filmopnamen. Zijn ouders woonden tijdens en direct na de oorlog boven het café-restaurant, waarin de Amerikaanse legerleiding zich had gevestigd. ,,Mijn ouders zagen hier dagelijks de vrachtwagens met dode soldaten, die hier werden geregistreerd’’, vertelde Moonen destijds. Het was een gruwelijk gezicht, waarvan we de details op deze plek maar even achterwege laten.
Voor de film in ons eigen bezoekerscentrum doet Frenk intussen wat ‘loopjes’ tussen de graven. De mist op de achtergrond geeft dit ereveld vandaag een mystieke allure. Met de acteur die de jonge Remco speelt, loopt Frenk langs de indrukwekkende muur met de namen van vermisten. Een punt achter de naam betekent dat de soldaat alsnog is geïdentificeerd.
Veel punten ontbreken. Meer dan tachtig jaar na het einde van de Tweede Wereldoorlog zijn nog altijd veel soldaten vermist. Net als op het Sovjet Ereveld.
