“Het is belangrijk dat we ze niet vergeten”
Na een reeks interviews met adoptanten van graven op het Sovjet Ereveld beginnen we nu aan een nieuwe serie met portretten van Steendragers. Dit zijn mensen die het Sovjet Ereveld en het toekomstige museum een warm hart toedragen en letterlijk en figuurlijk hun steentje daaraan bijdragen. Dit doen zij door een oude, inmiddels vervangen, grafsteen van het Ereveld te sponsoren als onderdeel van het kunstwerk dat bij het museum zal verrijzen. Het kunstwerk, opgebouwd uit oude grafstenen, is bedoeld als monument voor alle in de Tweede Wereldoorlog gestorven, veelal onbekende Sovjetsoldaten.
De eerste die we voor deze reeks interviewden is ook daadwerkelijk de eerste Steendrager: de inmiddels 85-jarige Gérard Urselmann. Geboren en deels getogen in Limburg en Noord-Brabant, maar sinds zijn dertigste woonachtig in Enkhuizen. Hij bood op 18 november vorig jaar het hoogste bedrag, 500 euro, op de eerste steen ten behoeve van het kunstwerk.
Gérard Urselmann werkte tot zijn pensioen bij een zaadveredelingsbedrijf en was daarnaast als dienstplichtig militair lange tijd (tot zijn 55e) reserve officier. Verder doet hij al meer dan een halve eeuw vrijwilligerswerk op bestuurlijk en uitvoerend niveau in binnen- en buitenland; dit leverde hem in 2019 de koninklijke onderscheiding Ridder in de Orde van Oranje-Nassau op. Urselmann is onder andere actief als bestuurslid van Stichting NU of NOOIT. Deze stichting is erop gericht om via verschillende activiteiten fysiek en mentaal gewonde ‘uniformdragers’ (actief of postactief) als lotgenoten bij elkaar te brengen en hen daarmee de mogelijkheid te geven hun negatieve ervaringen uit te wisselen als ten behoeve van verdere acceptatie of herstel. Dit uit respect en waardering voor hen die zich in risicovolle beroepen hebben ingezet voor de samenleving.
Hoe kwam u op het idee om Steendrager te worden?
“In 2016 organiseerde ik een reünie met excursie naar Kamp Amersfoort voor voormalige collega-commando’s uit mijn opleidingstijd en zo kwamen we ook bij het Sovjet Ereveld terecht.” In een interview in Het Noord-Hollands Dagblad in november 2023 vertelt Urselmann: “Ik raakte toen onder de indruk van het verhaal van Remco Reiding, die inmiddels de families van ruim tweehonderd omgekomen soldaten in de Tweede Wereldoorlog had opgespoord. Die oorlogsgeschiedenis interesseerde mij.” Die interesse leidde niet veel later tot het adopteren van graf nummer 209 op het Ereveld, het graf van een Oezbeekse soldaat. “Ik vind het geweldig dat er al zoveel soldaten een naam hebben kunnen krijgen door zorgvuldig speurwerk en dat daarmee de nabestaanden iets meer duidelijkheid hebben gekregen over het lot van hun omgekomen familielid. Ze hebben met het Ereveld bovendien een plek om te bezoeken en hun dierbaren te herdenken. De verhalen van deze Sovjetsoldaten hebben zo veel impact gehad op hun familie en nakomelingen. We mogen ze niet vergeten”, aldus Urselmann.
“Toen in november de mogelijkheid werd geboden om Steendrager te worden om een inspirerend kunstwerk en tevens monument te realiseren, heb ik direct op de eerste steen meegeboden. Aangezien ik verwachtte dat een bod hierop van een relatieve buitenstaander meer nieuwswaarde zou hebben dan van een meebiedend bestuurslid van de stichting ben ik doorgegaan ‘tot het gaatje’. Dat is natuurlijk heel mooi, maar vooral hoop ik dat er nog veel meer Steendragers bijkomen. Met vereende krachten kunnen we dit monument en het museum niet alleen mogelijk, maar ook zo mooi mogelijk maken”.
Tot slot
Ben je Steendrager en wil je een keer je verhaal doen in deze rubriek, stuur dan een mail naar info@sovjet-ereveld.nl. Dan nemen wij contact met je op.
In deze rubriek komen donateurs van Stichting Sovjet Ereveld aan het woord. Zij spreken op persoonlijke titel, niet namens de Stichting Sovjet Ereveld. De Stichting is een apolitieke, onafhankelijke organisatie en kan niet verantwoordelijk worden gehouden voor uitspraken van geïnterviewden.