“Alle stenen zijn voor ons even waardevol”
Verschillende mensen dragen een steentje bij aan de realisatie van een museum bij het Sovjet Ereveld. Als ‘Steendrager’ neem je voor 100 euro een oude grafsteen van het Sovjet Ereveld af. Deze steen maakt deel uit van een kunstwerk voor de opvang van hemelwater bij het museum. Wie zijn deze Steendragers en waarom dragen ze een steentje bij?
Deze keer portretteren we een echtpaar: Hans (71) en Ellen (68) van der Kraats uit Haarlem. Hans werkte 39 jaar in de automatisering als programmeur en ontwerper van programma’s en systemen. Ellen werkte in diverse winkels en in de tussen- en naschoolse opvang. Sinds enkele jaren zijn ze met pensioen en doen ze beiden vrijwilligerswerk in een plaatselijk zorgcentrum in Haarlem, wat Hans betreft “een van de mooiste steden van Nederland”.
Wanneer werd u Steendrager en wat betekent dat voor u?
Hans: “Toen de ideeën voor een museum wat concreter werden, was het ook noodzakelijk om de kas wat beter gevuld te krijgen. Door een oude grafsteen te kopen konden we ons steentje bijdragen aan de realisatie daarvan. Remco Reiding sprak zó begeesterd over het museum en de oude stenen, alsof het goudstaven betrof. Daar konden wij geen ‘nee’ tegen zeggen. Op de adoptantendag in oktober 2023 hebben we als een van de eersten zo’n steen gekocht. Het nummer ervan of het verhaal erbij is ons onbekend. We hebben ook niet gezocht naar een specifieke grafsteen, want alle stenen zijn voor ons even waardevol. In het kader van de Open Monumentendagen 2024, waarbij wij meewerkten aan de begeleiding van bezoekers, zijn de verhalen achter een drietal stenen op papier gezet.”
Ellen vult aan: “Ja, dan hebben we het natuurlijk over de verhalen van de soldaten die met deze grafstenen herdacht zijn: heel indrukwekkend. Het geeft een goed beeld van de omstandigheden in de oorlogsjaren en met welke intentie die soldaten de oorlog ingestuurd werden. Daar word je dan toch weer even stil van, dat zagen we ook aan de bezoekers. Momenteel worden mijn man en ik ingewerkt als gastheer en gastvrouw in het toekomstige museum. Hierin gaan we ongetwijfeld nog meer bijzondere verhalen te horen krijgen.”
Hoe kent u het Sovjet Ereveld?
Ellen: “Mijn broer woont in Brunssum. Wij kwamen regelmatig langs Margraten en hebben ook een aantal keren de begraafplaatsen daar bezocht. Alle graven zijn geadopteerd en er is zelfs een lange wachtlijst voor het geval er één ‘vrijkomt’. Op een gegeven moment zagen we op televisie een programma over het Sovjet Ereveld in Leusden. Dat sprak ons aan en zo zijn we daar terechtgekomen. De interesse in de Tweede Wereldoorlog is er bij ons wel altijd geweest, al hebben wij of onze familie hier geen specifieke betrokkenheid bij.”
Hans vervolgt: “Het blijft wat mij betreft een van de indrukwekkendste perioden van de 20e eeuw, in meerdere opzichten. Aan het Oostfront is, veelal met veel beperktere middelen, net zo hard gevochten voor onze vrijheid als in het Westen. Het is goed dat er met het Ereveld en het museum blijvend aandacht aan wordt besteed.”
Tot slot
Ben je Steendrager en wil je een keer je verhaal doen in deze rubriek, stuur dan een mail naar info@sovjet-ereveld.nl. Dan nemen wij contact met je op.
In deze rubriek komen donateurs van Stichting Sovjet Ereveld aan het woord. Zij spreken op persoonlijke titel, niet namens de Stichting Sovjet Ereveld. De Stichting is een apolitieke, onafhankelijke organisatie en kan niet verantwoordelijk worden gehouden voor uitspraken van geïnterviewden.
